Gayrimenkul piyasasında en sık karşılaşılan kafa karışıklıklarından birine işaret eden bu durum, doğrudan bir dolandırıcılık anlamına gelmiyor. Ancak tapuda yer alan bu ibare, taşınmazın hukuki ve yapısal statüsü hakkında kritik ipuçları barındırıyor.
Bir inşaat projesi başladığında, henüz ortada fiziki olarak tamamlanmış bir yapı bulunmadığından zemin doğrudan “arsa” olarak tescillidir. Projenin onaylanmasıyla birlikte her bir bağımsız bölüme (daire, dükkan vb.) düşen pay belirlenir ve Kat İrtifakı kurulur.
Ancak henüz yapının nihai yasal kabulü yapılmadığı için ana taşınmazın cinsi tapu kütüğünde “Arsa” olarak kalmaya devam eder.
Dolayısıyla elinizdeki tapuda blok ve bağımsız bölüm numarası yazıyorsa, ortada bir dolandırıcılık yoktur; hukuken geçerli bir kat irtifaklı daire satın alınmıştır.
Kat irtifakı tapusu ile daire alıp satmanın yasal açıdan hiçbir engeli bulunmaz. Mülk sahibi dairesinde oturabilir, kiraya verebilir ya da aynı tapuyla dairesini başkasına satabilir.
Asıl risk ve dikkat edilmesi gereken nokta ise mülkiyetin geçerliliği değil, binanın yasal mevzuata uygunluğudur.
Sağlıklı bir gayrimenkul sürecinde hedef, inşaat bittikten sonra kat mülkiyetine geçmektir. Kat mülkiyetine geçebilmek için ise binanın iskan belgesi (Yapı Kullanma İzin Belgesi) almış olması şarttır.
Belediyenin iskan verebilmesi için binanın onaylı mimari projeye harfiyen uyması gerekir. Kat irtifakında takılı kalan binalarda endişe verici senaryolar şunlar olabilir: