Yargıtay 6. Hukuk Dairesi tarafından verilen (2015/9280 E., 2016/4902 K.) sayılı kararda, depozitonun sıradan bir ödeme değil, “güvence bedeli” olduğu açıkça vurgulanıyor. Bu yaklaşım, depozitonun sadece nominal değer üzerinden değil, ekonomik gerçekler dikkate alınarak iade edilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
Kararın temel mantığı oldukça net: Kiracı, paranın yıllar içinde uğradığı değer kaybından sorumlu tutulamaz. Bu nedenle depozito, kira başlangıcındaki oranına göre hesaplanmalı ve tahliye tarihindeki güncel kira bedeline uyarlanmalıdır.
Yeni yaklaşımda belirleyici unsur, depozitonun kira bedeline oranı oluyor. Yani depozito, sabit bir rakam olarak değil, kira ile kurduğu ilişki üzerinden değerlendiriliyor.
Örneğin; 2020 yılında 2.000 TL kira ile kiralanan bir taşınmazda, 3 kira bedeli depozito ödenmişse bu oran korunuyor. 2026 yılında kira 25.000 TL’ye yükselmişse, iade edilecek depozito da aynı oran üzerinden, yani 75.000 TL olarak hesaplanıyor.
Eğer başlangıçta iki kira bedeli depozito verilmişse, bu durumda iade tutarı güncel kira bedelinin iki katı olarak belirleniyor. Böylece depozitonun reel değeri korunmuş oluyor.
Bu hesaplama yöntemi özellikle uzun süreli kiralamalarda kiracının ciddi kayıplar yaşamasının önüne geçmeyi amaçlıyor. Aksi durumda yıllar önce ödenen depozito, enflasyon karşısında neredeyse sembolik bir rakama dönüşebiliyordu.
Yeni yaklaşım, taraflar arasındaki dengeyi yeniden kurarken, kiracının ekonomik olarak korunmasını esas alıyor.
Hukukçular, depozito ödemelerinin mutlaka banka aracılığıyla ve açıklama belirtilerek yapılmasının önemine dikkat çekiyor. Bu yöntem, olası uyuşmazlıklarda ispat açısından büyük avantaj sağlıyor.